Odzyskiwanie danych z telefonu: co da się uratować, czego nie robić i kiedy pomoże serwis

Odzyskiwanie danych to nie przeniesienie danych

Odzyskiwanie danych to ratowanie zdjęć, kontaktów i plików, do których straciłeś dostęp: telefon się nie uruchamia, po upadku albo zalaniu przestał reagować albo coś zostało usunięte. Gdy telefon działa i daje się odblokować, a chcesz tylko skopiować dane na nowy, to inna, prostsza usługa: przeniesienie danych.

W telefonie, który się nie włącza, dane zwykle wciąż są w pamięci, ale łatwo je stracić jednym nieprzemyślanym ruchem.

Co da się odzyskać, a czego nie

Usunąłeś zdjęcia? Najpierw kosz i kopie

Zanim komukolwiek zapłacisz, sprawdź miejsca, w których usunięte pliki czekają jeszcze przez jakiś czas:

• iPhone: aplikacja Zdjęcia, album Ostatnio usunięte, gdzie zdjęcia leżą 30 dni. Przy włączonych Zdjęciach iCloud ten sam album jest też na iCloud.com.
• Samsung: Galeria, menu i Kosz. Pliki zostają w nim 30 dni, o ile kosz był włączony przed usunięciem.
• Zdjęcia Google: Kosz w aplikacji. Przy plikach widać, ile dni zostało do ich trwałego usunięcia.
• Kopie: iCloud, konto Google, kopia na komputerze i kopie komunikatorów (WhatsApp robi własną kopię w iCloud albo na Dysku Google).

Jeśli pliku nie ma w żadnym z tych miejsc, szanse są bliskie zera. Pamięć współczesnego telefonu jest zaszyfrowana, w nowszych modelach każdy plik ma własny klucz, który znika razem z plikiem, a pamięć flash sama sprząta zwolnione miejsce (TRIM). Programy do odzyskiwania zdjęć znajdują zwykle tylko miniatury. Wyjątkiem jest karta microSD używana jako zwykły nośnik: z niej usunięte pliki często odzyska program na komputerze, jeśli nic nowego na nią nie zapisano.

Dlaczego nie wystarczy wyjąć pamięci

W starszych telefonach serwis mógł wylutować kość pamięci i odczytać ją w programatorze. W iPhone'ach i nowszych Androidach to nie działa. Dane są zaszyfrowane kluczem związanym z procesorem konkretnego egzemplarza (w iPhone'ach odpowiada za to Secure Enclave), a telefony wydane z Androidem 10 i nowszym muszą szyfrować pliki. Pamięć odczytana poza swoim telefonem to tylko zaszyfrowany ciąg danych. Dlatego:

• dane odzyskasz tylko przez telefon, w którym powstały, więc serwis musi doprowadzić jego płytę do stanu, w którym system się uruchomi,
• potrzebny jest Twój kod blokady, bo jest częścią zabezpieczenia, a serwis nie ma do niego żadnej furtki,
• reset do ustawień fabrycznych, zdalne wymazanie z poziomu konta i wymiana płyty głównej usuwają klucze, po czym danych nie da się już odczytać.

Czego nie robić, zanim oddasz telefon

• Nie przywracaj ustawień fabrycznych i nie wybieraj w trybie odzyskiwania iPhone'a opcji Odtwórz: jedno i drugie kasuje dane. Opcja Uaktualnij próbuje je zachować.
• Nie wgrywaj systemu programami z przypadkowych stron i nie odblokowuj bootloadera: to też czyści pamięć.
• Nie wpisuj kodu blokady na zgadywanie. iPhone z włączoną opcją wymazywania danych kasuje wszystko po dziesięciu nieudanych próbach.
• Jeśli zależy Ci na danych, nie zgadzaj się na wymianę płyty głównej. Pytaj o jej naprawę.
• Zalanego telefonu nie włączaj i nie ładuj (więcej przy naprawie po zalaniu).
• Po usunięciu zdjęć nie rób nowych i nie instaluj na tym telefonie aplikacji do odzyskiwania.

Jak serwis odzyskuje dane z telefonu, który nie działa

1. Diagnoza: bateria, gniazdo, ekran czy płyta? Często dane ratuje zwykła wymiana baterii albo wymiana wyświetlacza, a przy rozbitym ekranie czasem wystarczy podłączyć monitor.
2. Uruchomienie płyty: gdy winna jest płyta, serwis szuka zwarcia i wymienia uszkodzone elementy pod mikroskopem. Celem jest stan, w którym system wstanie choćby na czas kopiowania. Więcej w artykule o naprawie płyty głównej.
3. Błąd systemu: gdy telefon nie startuje przez oprogramowanie, serwis próbuje wgrać system metodą bez czyszczenia danych, opisaną przy naprawie oprogramowania.
4. Zgranie danych: odblokowujesz telefon swoim kodem, a serwis kopiuje dane na dysk, komputer albo do chmury.

Gdy wystarczy bateria albo ekran, dane bywają gotowe tego samego dnia. Praca na płycie, zwłaszcza po zalaniu, trwa zwykle kilka dni, a czasem kończy się stwierdzeniem, że płyty nie da się uruchomić.

Od czego zależy cena

Typowy przedział z ofert serwisów widzisz na górze strony, a ceny dla popularnych iPhone'ów w tabeli pod tekstem. Najniższa kwota dotyczy zwykle prostego przypadku. Na cenę wpływają:

• przyczyna: zgranie danych z działającego telefonu z martwym ekranem to mniej pracy niż uruchamianie płyty po zalaniu,
• model i płyta: dwuwarstwową płytę iPhone'a trzeba rozdzielić, zanim serwis dostanie się do części układów,
• części potrzebne do uruchomienia: bateria albo ekran to osobny koszt,
• zasady rozliczenia: zapytaj, czy płacisz, gdy danych nie uda się odzyskać, i czy diagnoza jest płatna osobno.

Czy warto i co możesz zrobić sam

Płacisz tu za zdjęcia i dokumenty, nie za telefon. Jeśli dane są w kopii, zwykle taniej kupić inny telefon i przywrócić kopię. Bez kopii warto spróbować, ale bez gwarancji: serwis nie obieca sukcesu, zanim nie zobaczy płyty.

Sam sprawdź kosze i kopie, zostaw telefon na pół godziny na innej ładowarce i wymuś ponowne uruchomienie. Nie otwieraj go: każde dodatkowe zwarcie zmniejsza szanse serwisu. Po odzyskaniu danych włącz automatyczną kopię w iCloud albo na koncie Google.